بەچچىدان راكى
قىسقىچە چۈشەندۈرۈش:
بويۇن راكى، يەنى بويۇن راكى، ئاياللارنىڭ كۆپىيىش يولىدىكى ئەڭ كۆپ ئۇچرايدىغان گىنېكولوگىيەلىك ئۆسمە. HPV بۇ كېسەللىكنىڭ ئەڭ مۇھىم خەۋپ ئامىلى. بويۇن راكىنىڭ ئالدىنى دائىملىق تەكشۈرۈش ۋە ۋاكسىنا ئەملەش ئارقىلىق ئالغىلى بولىدۇ. بالدۇرراق بويۇن راكىنىڭ داۋالىنىش نىسبىتى يۇقىرى بولۇپ، كېسەللىك پراكتى نىسبەتەن ياخشى.
ئېپىدېمىئولوگىيە
دۇنيا سەھىيە تەشكىلاتى 2018-يىلى ئېلان قىلغان سانلىق مەلۇماتتا، ۋېيدا ھەر يىلى دۇنيا مىقياسىدا ھەر 100 مىڭ ئادەمنىڭ 13 ىدە بەچچىدان راكى كۆرۈلىدىغانلىقى، بەچچىدان راكىدىن قازا قىلغان ھەر 100 مىڭ ئادەمنىڭ 7 سىدە ئۆلۈش نىسبىتى بارلىقى، 2018-يىلى بەچچىدان راكىنىڭ يېڭىدىن 569 مىڭ ئادەمدە بايقالغانلىقى ۋە 311 مىڭ ئادەمدە قازا بولغانلىقى، بۇنىڭ ئىچىدە %84 ى تەرەققىي قىلمىغان ۋاسىتىچىلىك دۆلەتلىرىدە يۈز بەرگەنلىكى بايان قىلىنغان.
ئۆتكەن 40 يىلدا دۇنيا مىقياسىدا بەچچىدان راكىنىڭ كېسەللىك ۋە ئۆلۈش نىسبىتى كۆرۈنەرلىك دەرىجىدە تۆۋەنلىدى، بۇ ساغلاملىق تەربىيەسى، HPV ۋاكسىنىسى ۋە بەچچىدان راكىنى تەكشۈرۈشنىڭ كۈچىيىشى بىلەن مۇناسىۋەتلىك.
بۇ كېسەللىك ئەڭ كۆپ ئوتتۇرا ياشلىق ئاياللاردا (35-55 ياش) كۆرۈلىدۇ. كېسەللىك ئەھۋالىنىڭ %20 ى 65 ياشتىن يۇقىرىلاردا كۆرۈلىدۇ، ياشلاردا بۇ ئەھۋال نىسبەتەن ئاز ئۇچرايدۇ.
بەچچىدان راكىنىڭ دىئاگنوز قويۇش ئۇسۇللىرى:
1. بويۇن ئېزىش يولىنىڭ سىتولوگىيەلىك تەكشۈرۈشى.
بۇ ئۇسۇل بويۇن راكىدىن بۇرۇنقى يارىلىنىشلار ۋە بويۇن راكىنىڭ دەسلەپكى باسقۇچلىرىنى بايقىيالايدۇ، چۈنكى يالغان مەنپىيلىك نىسبىتى %5 mi 10 بولغاچقا، بىمارلارنى دائىم تەكشۈرتۈپ تۇرۇش كېرەك.
2. يود سىنىقى.
نورمال بويۇن ۋە ۋاجىنا ياپىلاق پەردىسى گلىكوگېنغا مول بولۇپ، يود ئېرىتمىسى بىلەن قوڭۇر رەڭگە بوялسا بولىدۇ، بويۇن ئېروزىيەسى ۋە نورمالسىز ياپىلاق پەردىسى ئېپىتېلىيى (ئاتىپىك بولمىغان گىپېرپلازىيە، ئورنىدا راك ۋە تاجاۋۇزچان راك قاتارلىقلارنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ) مەۋجۇت ئەمەس ۋە بوялمايدۇ.
3. بەچچىدان ۋە بەچچىدان يولىنىڭ بىئوپسىيەسى.
ئەگەر بويۇن بوشلۇقى سىتولوگىيەسى 2 ~ 3 دەرىجىلىك بولسا، ئەمما بويۇن بوشلۇقى بىئوپسىيەسى مەنپىي بولسا، پاتولوگىيىلىك تەكشۈرۈش ئۈچۈن كۆپ خىل توقۇلمىلارنى ئېلىش كېرەك.
4. كولپوسكوپىيە